Υψωμα 3234. Η επική μάχη των Ρώσων Αλεξιπτωτιστών

Το ύψωμα 3234 (Πηγή)

Ο λόφος 3234 στο δρόμο από Γκαρντέζ προς Κοστ στο Αφγανιστάν, έχει μείνει ανεξίτηλος στη μνήμη των Ρώσων αλεξιπτωτιστών. Θεωρείται σαν μνημείο ανδρείας  των Ρώσων στρατιωτών  σε αγώνα έναντι υπέρτερων αριθμητικά  αντιπάλων, των Μουζαχεντίν.

Βρισκόμαστε στο 1988, την περίοδο της σοβιετικής κατοχής του Αφγανιστάν. Οι Αφγανοί αντάρτες, είχαν υπό τον έλεγχό τους το δρομολόγιο Γκαρντέζ-Κοστ, εγκαθιστώντας ναρκοπέδια και  οργανωμένες θέσεις αντιαεροπορικών και άλλων βαρέων όπλων, ακόμη και ρουκετοβόλων  ΒΜ-21.

 Από το 1987 προσπαθούσε η ανωτέρα σοβιετική στρατιωτική διοίκηση να διανοίξει το ζωτικό γι' αυτήν δρομολόγιο ανεφοδιασμού,  που οδηγούσε στα σύνορα του Πακιστάν, αλλά ταυτόχρονα και στο αεροδρόμιο της πόλης Κοστ, όπου ήταν η βάση των σοβιετικών ελικοπτέρων της περιοχής. Οι σοβιετικοί, προσπαθούσαν να τα βρουν με τις διάφορες φυλές, αλλά και με τον τοπικό αρχηγό των Μουζαχεντίν, χωρίς αποτέλεσμα.

Τελικά αποφασίστηκε με δυναμική ενέργεια η διάνοιξη του δρομολογίου. Δύο μηχανοκίνητες μεραρχίες και δύο ταξιαρχίες αλεξιπτωτιστών χρησιμοποιήθηκαν από τους σοβιετικούς για την εκτέλεση της επιχείρησης, που ξεκίνησε τον Νοέμβριο του 1987 και συνεχίσθηκε μέχρι τον Ιανουάριο του 1988 . Η επιδίωξη ήταν η κατάληψη των εδαφών τακτικής σημασίας που δέσποζαν του δρομολογίου, ώστε οι Μουζαχεντίν να μην μπορούν να έχουν έρεισμα να κρατηθούν.

Για ν' αποκαλυφθούν οι θέσεις των ανταρτών, οι σοβιετικοί χρησιμοποίησαν το τέχνασμα της εικονικής ρίψης αλεξιπτωτιστών σε προεπιλεγμένες περιοχές, χρησιμοποιώντας ομοιώματα (dummies). Έτσι όταν οι αντάρτες άρχιζαν τα πυρά, τ' αναγνωριστικά αεροσκάφη που πετούσαν σε ύψος πάνω από την περιοχή, εντόπιζαν τις ακριβείς θέσεις των ανταρτών και οι σοβιετικοί, τις βομβάρδιζαν απ' αέρος και από ξηρά. 

Έτσι, τα χερσαία τμήματα, με υποστήριξη πυρών πυροβολικού και αεροπορίας, μπορούσαν να προωθούνται κατά μήκος του δρομολογίου, καταλαμβάνοντας εδάφη και ξηλώνοντας τις αμυντικές θέσεις των ανταρτών. Το μηχανοκίνητο πεζικό προχωρούσε σε συνδυασμό με τις αεροκίνητες επιχειρήσεις των αλεξιπτωτιστών που εκτελούσαν αποστολές πλαγιοφυλακής, με προκατάληψη υψωμάτων που δέσποζαν του δρομολογίου.

Οι αλεξιπτωτιστές έπιαναν θέσεις και κάλυπταν την φάλαγγα των οχημάτων μάχης και μεταφοράς, που προχωρούσε επί του δρομολογίου. Στη συνέχεια επιβιβάζονταν σε ελικόπτερα και προωθούνταν σε επόμενο ύψωμα. Ένα τέτοιο ύψωμα ήταν και το 3234, που πήρε το όνομά του από την υψόμετρό του που ήταν 3.234 μέτρα! Μη σας φαίνεται περίεργο γιατί τέτοια υψόμετρα επικρατούν στα βουνά του  Αφγανιστάν. Δύσκολη και συνάμα χρονοβόρα επιχείρηση.

Εκεί προσγειώθηκε τμήμα του 9ου λόχου του 345 σοβιετικού συντάγματος αλεξιπτωτιστών, το πρωί της 7 Ιανουαρίου του 1988. Το ύψωμα έλεγχε μια σημαντική πρόσβαση δυτικά του δρομολογίου. Κατά μήκος των μονοπατιών που σχηματίζονταν και μέχρι τον δρόμο,  υπήρχαν τρεις οικισμοί. Οι 39 αλεξιπτωτιστές, άρχισαν την οργάνωση της τοποθεσίας τους με περιμετρική άμυνα, ελέγχοντας όλες τις προσβάσεις προς τις θέσεις τους και βέβαια απαγορεύοντας κάθε πρόσβαση προς το κύριο δρομολόγιο, ώστε να καλύπτουν τα δικά τους τμήματα.

Φαίνεται ότι το συγκεκριμένο ύψωμα ήταν ζωτικής σημασίας για τους Μουζαχεντίν, που ξεκίνησαν το απόγευμα της ίδιας μέρας σφοδρή αντεπίθεση με δύναμη 200 περίπου ανταρτών. Χρησιμοποίησαν ό,τι όπλα είχαν στη διάθεσή τους πολυβόλα και αντιαρματικά. Όταν ο καταιγισμός πυρών των ανταρτών άρχισε μετά από λίγη ώρα να μειώνεται, ξεκίνησε η μαζική επίθεση, επί δύο κατευθύνσεων προς το ύψωμα. Οι αλεξιπτωτιστές υποστηριζόμενοι από πυροβολικό και αεροπορία, άρχισαν να αμύνονται, κάνοντας ταυτόχρονα αιτήσεις πυρών στους προϊσταμένους τους.

Η πρώτη έφοδος αναχαιτίσθηκε, όπως αναχαιτίσθηκαν και οι επόμενες 11, μέχρι τα ξημερώματα της 8 Ιανουαρίου. Οι Ρώσοι κράτησαν, υποστηριζόμενοι - ευτυχώς γι' αυτούς - από την διοίκησή τους που τους παρείχε πυρά και τους ανεφοδίαζε απ' αέρος με πυρομαχικά και εφόδια. Οι απώλειες των ανταρτών ήταν μεγάλες και αποφάσισαν τις πρωινές ώρες ν' αποχωρήσουν, φοβούμενοι τον εγκλωβισμό τους.

Η παρασημοφόρηση των Ρώσων αλεξιπτωτιστών του 9ου λόχου (Πηγή)

Από τους 39 αλεξιπτωτιστές, οι 6 σκοτώθηκαν και οι 28 τραυματίστηκαν. Όλοι παρασημοφορήθηκαν για την ανδρεία τους

Η ιστορία αυτή γυρίστηκε και ταινία το 2005 που αν δεν την έχετε δει, μπορείτε να την παρακολουθήσετε    ΕΔΩ

Θα κεντρίσει το ενδιαφέρον σας, γιατί παρουσιάζει σκηνές και από την εκπαίδευση των Ρώσων αλεξιπτωτιστών.

Ανιχνευτής

Η ενέδρα στην κοιλάδα Uzbin

Η κοιλάδα Ουζμπίν (Πηγή)

Στις 18 Αυγούστου του 2008, μια αρκετά ζεστή ημέρα, η  γαλλική μηχανοκίνητη περίπολος των  20 οχημάτων, που μετέφερε μια δύναμη 100 ανδρών, μπήκε στην κοιλάδα του Ουζμπίν που βρίσκεται 45 περίπου χιλιόμετρα ανατολικά της Καμπούλ, στην περιφέρεια του Σουρόμπι, της επαρχίας Καμπούλ.

Η γαλλική δύναμη είχε συγκροτηθεί σε δύο τμήματα. Το πρώτο τμήμα, με κωδική ονομασία "Carmin 2" είχε κομάντος, του 8ου τάγματος πεζοναυτών-αλεξιπτωτιστών εποχούμενους επάνω σε 4 ΤΟΜΠ (τεθωρακισμένα οχήματα μεταφοράς προσωπικού) τύπου VAB. Το δεύτερο τμήμα είχε την κωδική ονομασία "Rouge 4", συγκροτημένο από προσωπικό του μηχανοκίνητου "τάγματος του Τσαντ" των δυνάμεων πεζοναυτών και αυτό επιβιβασμένο σε ΤΟΜΠ. 

Μαζί τους είχε διατεθεί  μια διμοιρία αφγανικού στρατού επιβιβασμένη σε 2 φορτηγά, μια διμοιρία αφγανικής στρατοχωροφυλακής επίσης με δύο φορτηγά και μια ομάδα επαφής (ΟΕ) Αμερικανών Green Berets επιβιβασμένη σε δικά τους MRAP, που αποτελούσαν τους συνδέσμους κυρίως με αεροπορικά μέσα υποστήριξης.

Η αποστολή της περιπόλου ήταν να εκτελέσουν αναγνωρίσεις σ' όλη την κοιλάδα, για να εξακριβώσουν τυχόν ύπαρξη ανταρτών Ταλιμπάν, να έλθουν σ' επαφή με τον ντόπιο πληθυσμό (των περίπου 30 χιλιάδων κατοίκων), διάσπαρτων σε οικισμούς και χωριά, και να προσφέρουν κάθε δυνατή βοήθεια, στα πλαίσια της πολιτικοστρατιωτικής συνεργασίας.

Οι Γάλλοι με το τάγμα τους, (BATFRA) που είχε ενταχθεί στην κεντρική στρατιωτική διοίκηση της ISAF, με έδρα την Καμπούλ, ανέλαβαν τον τομέα τους αντικαθιστώντας τους Ιταλούς, από τις 6 Αυγούστου του 2008. Προκειμένου το προσωπικό τους να γνωρίσει την περιοχή, σχεδίασαν μια σειρά περιπολιών μηχανοκινήτων περιπόλων  και η συγκεκριμένη, ήταν από τις πρώτες. 

Στον χάρτη φαίνεται με κόκκινο χρώμα η κοιλάδα Ουζμπίν  σε σχέση με την βάση Tora  και το χωριό Σπερ-Κουνταγί (Πηγή)

Οι πληροφορίες που είχαν λάβει προ της αποστολής, έλεγαν για την ύπαρξη ανταρτών κρυμμένων στην κοιλάδα, οι οποίοι, κατά την εκτίμηση της διεύθυνσης πληροφοριών της ISAF, δεν είχαν την δυνατότητα για σοβαρή αντίδραση και εκτέλεση μεγάλης κλίμακας επιχειρήσεων, εναντίον των συμμαχικών δυνάμεων. Μάλλον έδιναν την εντύπωση ληστοσυμμοριών και κακοποιών στοιχείων που λήστευαν τους ντόπιους.

Η περίπολος, διέθετε πέραν του φορητού οπλισμού των ανδρών, πολυβόλα των 12,7 χιλ. επί των οχημάτων, αντιαρματικά MILAN και 2 όλμους 81 χιλ. Ο Γάλλος διοικητής της περιπόλου, (ορίσθηκε ένας υπολοχαγός διμοιρίτης του τάγματος Τσαντ)  πέραν των ασυρμάτων επικοινωνιών, είχε στη διάθεσή του και ένα ντόπιο διερμηνέα.

Εκείνη την συγκεκριμένη ημέρα, αναμενόταν η επίσκεψη του Αμερικανού διοικητή της ISAF και με εντολή του διοικητή της γαλλικής εκστρατευτικής δύναμης στο Αφγανιστάν, ο κανονικός διοικητής του λόχου αντί να πάει με το λόχο του έμεινε στο στρατόπεδο για να παρουσιάσει την ενημέρωση! (Βλέπετε πώς η γραφειοκρατία δημιουργεί το πρόβλημα)

Το πρωί εκείνης της ημέρας, η περίπολος άφησε την προκεχωρημένη βάση TORA. Γύρω στις 1 το μεσημέρι,  η μηχανοκίνητη περίπολος  ακολουθώντας τον μοναδικό αξιόλογο χωματόδρομο στην κοιλάδα, έφτασε σε υψόμετρο 1750 μέτρα μπροστά σε ορεινό πέρασμα βόρεια του χωριού Σπερ-Κουνταγί, που οδηγούσε από την άλλη πλευρά της κορυφογραμμής, προς το χωριό Σαχ Γκολάν. Ο δρόμος είχε γίνει σχεδόν μονοπάτι.

Για λόγους ασφαλείας, η προπομπός της μηχανοκίνητης περιπόλου, που ήταν η διμοιρία των πεζοναυτών-αλεξιπτωτιστών, αποβιβάζεται και με τον ανθυπασπιστή διμοιρίτη της, αρχίζει να κινείται προς τον κακοτράχαλο ορεινό αυχένα της διάβασης, μέσα σε αφόρητη ζέστη. Μαζί τους ακολουθεί και Αφγανός διερμηνέας, για να διευκολύνει την επικοινωνία με ντόπιους. Οι άνδρες εκτός από το βαρύ φόρτο τους, φέρουν αλεξίσφαιρα γιλέκα, που κάνουν την ανάβαση ακόμη πιο οδυνηρή. Κάποιοι προσβάλλονται από θερμοπληξία, και καλείται ο νοσοκόμος να τους περιθάλψει.

Τα ΤΟΜΠ παραμένουν στο οδικό τέρμα και παίρνουν διάταξη μάχης, με ετοιμότητα υποστήριξης με πυρά προς όφελος του πεζοπόρου τμήματος. Η άλλη μηχανοκίνητη διμοιρία "Rouge 4", παραμένει σαν οπισθοφυλακή, ασφαλίζοντας τα νώτα της περιπόλου.  Η διμοιρία του αφγανικού στρατού λόγω μηχανικής βλάβης είχε μείνει ακόμη πιο πίσω και έφτασε λίγο αργότερα. Οι στρατοχωροφύλακες ασφάλισαν τον δρόμο προς το χωριό Σπερ Κουνταγί.

Ήταν γύρω στις 15.30 το απόγευμα όταν οι πεζοί αλεξιπτωτιστές που είχαν ακόμα 50 μέτρα να διανύσουν μέχρι τον αυχένα, άρχισαν να δέχονται καταιγιστικά πυρά από 2 κατευθύνσεις.

Σχεδιάγραμμα που δείχνει τη προσβολή του πεζοπόρου γαλλικού τμήματος από αντάρτες Ταλιμπάν, 50 μέτρα πριν την κορυφή του ορεινού αυχένα από όπου περνούσε ορεινό μονοπάτι για το χωριό Σαχ Γκολάν. (Πηγή)

Μέσα σε λίγα λεπτά, ο βοηθός διμοιρίτη, ο Αφγανός διερμηνέας, ο διαβιβαστής και ο νοσοκόμος πέφτουν νεκροί από πυρά. Οι άνδρες του "Carmin 2", ελαφρώς αποδιοργανωμένοι, προσπαθούν να οχυρωθούν πίσω από βράχια και ν' ανταποδώσουν τα πυρά. Ένα είναι βέβαιο. Έχουν καθηλωθεί.  Η βάση πυρός με τα ΤΟΜΠ 600 μέτρα χαμηλότερα, αρχίζει πυρά υποστήριξης με τα πολυβόλα 12,7 χιλ.

Οι αντάρτες έχουν οργανώσει μια αριστοτεχνική ενέδρα σε σχήμα ημικυκλίου. Σκοπευτές ακριβείας, προσβάλλουν ομαδικά όπλα και χειριστές ασυρμάτων. Αντιαρματικοί εκτοξευτές RPG 7 χτυπάνε οχήματα ενώ πολυβόλα  με το βαρύ τους ήχο τσακίζουν πέτρες, κόκκαλα και ανθρώπινες σάρκες που βρίσκουν στο δρόμο τους. Παράλληλα εχθρικά πυρά όλμων δημιουργούν σκηνικό κόλασης και ένα ανταρτικό τμήμα προσεγγίζει από νότο τις θέσεις τους. (Βλέπε την πάνω εικόνα)

Προσβολή με πυρά της διμοιρίας "Rouge 4", ενώ σπεύδει προς υποστήριξη της καθηλωμένης "Carmin 2". (Πηγή)

Ο διοικητής της περιπόλου, προωθεί την διμοιρία "Rouge 4" για παροχή βοηθείας των προσβαλλόμενων αλεξιπτωτιστών. Τα ΤΟΜΠ της διμοιρίας πλησιάζουν σε 8 λεπτά το σημείο για την αποβίβαση του προσωπικού, το οποίο ξεκινά την ανάβαση στο αριστερό πλευρό της καθηλωμένης "Carmin 2" δεχόμενη όμως πυρά, όπως βλέπετε στο σχεδιάγραμμα παραπάνω. Και αυτή η διμοιρία εμπλέκεται σε μάχη εκ συναντήσεως με δύναμη ανταρτών (γύρω στα 40 άτομα), που κατέβαινε για να κτυπήσει τα ΤΟΜΠ "Carmin 2" από τα πλευρά. 

Σχεδιάγραμμα που δείχνει την εκ συναντήσεως μάχη της αποβιβασμένης διμοιρίας Rouge 4 με αντάρτες, οι οποίοι προσπαθούσαν να περικυκλώσουν τα ΤΟΜΠ της διμοιρίας Garmin 2. (Πηγή)

Η "Rouge 4" αδυνατεί να συνδεθεί με την "Carmin 2" και το μόνο που κάνει είναι να εκτοξεύσει κατευθυνόμενα βλήματα MILAN σε θέσεις ανταρτών, χωρίς όμως να καταφέρει καίρια πλήγματα και το σημαντικότερο, ούτε να μπορεί ν' αναπτύξει την ομάδα όλμων 81 χιλ. προς υποστήριξη των μαχομένων διμοιριών, λόγω εύστοχων πυρών των ανταρτών. Ένα ανταρτικό αντιαρματικό βλήμα κτυπάει ένα από τα ΤΟΜΠ και προκαλεί υλικές ζημιές χωρίς όμως θύματα.

Ο διοικητής της περιπόλου αιτείται μέσω του διοικητικού του δικτύου, ενίσχυση από τη βάση του στις 15.52, ενώ μέσω της αμερικανικής ΟΕ, αεροπορική υποστήριξη στις 16.10. Έχουν σημασία οι χρόνοι γιατί δείχνουν πόσο ραγδαία ήταν η μεταβολή της κατάστασης. Μέσα σε είκοσι μόλις λεπτά, η περίπολος έχει εμπλακεί σε σφοδρή μάχη με έναν αδίστακτο, άγριο και αποφασισμένο αντίπαλο.

Λίγα λεπτά αργότερα, ένα ζεύγος μαχητικών αεροσκαφών F-15 αμέσου ετοιμότητας από το αεροδρόμιο του Μπάγκραμ, προσεγγίζουν το πεδίο της μάχης, καθοδηγούμενα από τους Αμερικανούς. Οι αντάρτες αντιλαμβανόμενοι τον κίνδυνο που διατρέχουν, πλησιάζουν όσο περισσότερο μπορούν τους αμυνόμενους Γάλλους, εμποδίζοντας έτσι την προσβολή τους, αφού τα αεροπορικά πυρά θα ήταν και "αδελφοκτόνα" για τους συμμάχους. Εκεί βασίζονταν πάντα σε τέτοιες περιπτώσεις. Ήξεραν την "ευαισθησία" των δυτικών!

Λίγο αργότερα καταφθάνει και ένα ζεύγος αεροσκαφών τύπου Α-10 Thunderbolt, αλλά και αυτά δεν μπορούν να κτυπήσουν τους αντάρτες λόγω της εγγύτητας των θέσεων τους με τους Γάλλους. Μάταια οι Γάλλοι προσπαθούν με σηματοδοσία μάχης να καταδείξουν τις θέσεις των ανταρτών. 

Η συνεχής ανταλλαγή πυρών, (ενίοτε χωρίς συγκεκριμένο στόχο) οδηγεί στην πρόωρη κατανάλωση πυρομαχικών, τόσο μεταξύ των Γάλλων αλεξιπτωτιστών, όσο και των πολυβόλων των ΤΟΜΠ. Η μάχη πλέον γίνεται σώμα με σώμα, με χειροβομβίδες και ξιφολόγχες. 

Οι Γάλλοι μάχονται για την ζωή τους, ενώ οι Ταλιμπάν, πασχίζουν να τους αποτελειώσουν, όσο μπορούν πιο γρήγορα. Δεν αποχωρούν, πιστεύοντας ότι η νίκη τους θα είναι ολοκληρωτική. Προσπάθεια αντεπίθεσης από τις διμοιρίες του κυβερνητικού αφγανικού στρατού και της στρατοχωροφυλακής αποτυγχάνουν.

Η ώρα ήταν 17.05, όταν καταφθάνει η δύναμη ταχείας αντίδρασης (Quick Reaction Force, QRF) από τη βάση "Tora".  Συνολικά απαιτήθηκε χρόνος 80 λεπτών μέχρι να φτάσουν οι ενισχύσεις στο χώρο της συμπλοκής.  Η δύναμη αποτελείται από μια μηχανοκίνητη διμοιρία πεζοναυτών-αλεξιπτωτιστών (Carmin 3), μια μηχανοκίνητη διμοιρία του τάγματος Τσαντ (Rouge 3) και μια διμοιρία υποστήριξης με όλμους, αντιαρματικά MILAN και πολυβόλα 12,7 χιλ επί των ΤΟΜΠ. Μαζί τους βρίσκεται και ο διοικητής του λόχου που αναλαμβάνει την διοίκηση όλης της γαλλικής δύναμης.

Οι αντάρτες, οι οποίοι ενισχύονται με άλλους δικούς τους μαχητές, προσβάλλουν με πυρά και αυτή τη δύναμη, αλλά δεν καταφέρνουν να την καθηλώσουν. Η QRF εκπέμπει πυρά υποστήριξης για τις εμπρός καθηλωμένες διμοιρίες και ανεφοδιάζει τα ΤΟΜΠ τους με πυρομαχικά. 

Η ώρα είναι 17.50 και οι αντάρτες έχουν εκτελέσει κυκλωτική ενέργεια πιέζοντας τους Γάλλους. Η κρισιμότητα της κατάστασης, οδηγεί στην λήψη απόφασης προσβολής των ανταρτικών θέσεων με αεροπορικά πυρά, παρά την στενή επαφή με τα συμμαχικά τμήματα.  Οι αεροπορικές προσβολές διαρκούν μια ώρα, μέχρι τις 19.00 και κατορθώνουν την μερική αδρανοποίηση των ανταρτικών δυνάμεων. 

Δύο ελικόπτερα  US UH-60 Black Hawk επιχειρούν να προσεγγίσουν τον χώρο για την εκκένωση τραυματιών, αλλά δέχονται ανταρτικά πυρά και αποχωρούν. Τα επίγεια τμήματα δεν είχαν εξασφαλίσει τον πλήρη έλεγχο των σημείων προσγείωσης. 

Στις 19.15 δύο  γαλλικά ελικόπτερα τύπου Caracal, προσεγγίζουν αυτή τη φορά με επιτυχία τα σημεία προσγείωσης και αποβιβάζουν ιατρικό προσωπικό. Σε δεύτερη διαδρομή μεταφέρουν 4 τόνους εφοδίων και πυρομαχικών για τον ανεφοδιασμό των μαχομένων τμημάτων.

Στις 19.25, μετά την αποχώρηση των αεροσκαφών και των ελικοπτέρων, αρχίζουν οι Γάλλοι να προσβάλλουν τους αντάρτες με πυρά όλμων 81 χιλ. (Προφανώς, στα πλαίσια του συντονισμού των πυρών υποστήριξης έκαναν χρονικό διαχωρισμό εκπομπής πυρών). 

Παρά την όλη επιχείρηση ενίσχυσης, οι άνδρες της "Carmin 2", επάνω στον αυχένα, εξακολουθούν να είναι εγκλωβισμένοι και με μεγάλη δυσκολία προσπαθούν να απαγκιστρωθούν από τους αντάρτες. Ακόμη και για αποστάσεις 20 μέτρων  χρειάζεται πολύωρη προσπάθεια. 

Η ώρα είναι 20.30, ο ήλιος έχει δύσει και τα πυρομαχικά των πολυβόλων 12,7 χιλ. καταναλώνονται.  Οι πρώτοι τραυματίες, μέσα στους οποίους βρίσκεται και ο διμοιρίτης της "Carmin 2", κατορθώνουν να φτάσουν στο χωριό και οργανώνεται η αεροδιακομιδή τους.

Στο μεταξύ, ο διοικητής της γαλλικής δύναμης στο Αφγανιστάν (BATFRA) αποφασίζει την επιπλέον ενίσχυση των μαχομένων τμημάτων του και έτσι στις 21.00, καταφθάνει στην περιοχή ένας λόχος του τάγματος Τσαντ με διμοιρία όλμων 120 χιλ.  Η νύκτα έχει πέσει για τα καλά. Με την κατάδειξη στόχων από μη επανδρωμένα αεροσκάφη τύπου Predator αρχίζει η εκπομπή πυρών όλμων εναντίον των ανταρτικών θέσεων.

Στις 22.00 η διμοιρία "Carmin 3" αρχίζει να κινείται προς τον αυχένα όπου βρίσκονται ακόμη εγκλωβισμένοι αλεξιπτωτιστές, με σκοπό να περισυλλέξει νεκρούς και τραυματίες.

Παράλληλα αρχίζει η έρευνα περιοχής γύρω από το χωριό  Σπερ Κουνταγί. Οι Αμερικανοί διέθεσαν ένα αεροσκάφος AC-130, το οποίο προσβάλλει με πυρά τις γύρω χαράδρες που αποτελούν δρομολόγια διαφυγής των ανταρτών.

Οι αντάρτες γνωρίζοντας καλά την περιοχή κατορθώνουν να διαφύγουν μέσα στην νύκτα, μετακινούμενοι προς ανατολάς στην ορεινή περιοχή της επαρχίας Λάγκμαν.

Όλο το βράδυ αφιερώνεται στην περισυλλογή των νεκρών, που ανέρχονται στους 10 και στους 23 τραυματίες. Παράλληλα κυβερνητικά στρατεύματα του Αφγανιστάν, αναλαμβάνουν την έρευνα περιοχής μαζί με γαλλικά τμήματα.

Σελίδα του περιοδικού Paris Match της 4 Σεπτ. 2008, που δείχνει Ταλιμπάν με γαλλικά όπλα και στολές. (Πηγή)

Πολλά από τα νεκρά σώματα βρίσκονται λεηλατημένα και μερικά ακρωτηριασμένα. Οι αντάρτες πήραν αρκετά τρόπαια, που μετά από λίγο καιρό, εμφανίζονται σε φωτογραφίες διαφόρων ΜΜΕ.

Οι απώλειες των ανταρτών δεν έχουν επιβεβαιωθεί, αφού μόνο ένας νεκρός τους βρέθηκε στο πεδίο της μάχης. Οι ίδιοι αργότερα δήλωσαν ότι είχαν 10 νεκρούς, ενώ οι Γάλλοι τους υπολογίζουν μεταξύ 30 και 80 στον αριθμό.

Η ενέδρα των ανταρτών, έφερε στην επιφάνεια στοιχεία που δεν είχαν γίνει αντιληπτά μέχρι τότε.

Κατ' αρχήν, η εκτίμηση πληροφοριών για την περιοχή ήταν τελείως εσφαλμένη, πράγμα που οδήγησε τους Γάλλους στον πλήρη αιφνιδιασμό. "Ανεξακρίβωτες" πληροφορίες ανέφεραν ότι κατά την περίοδο παραμονής των ιταλικών τμημάτων στην περιοχή, οι Ιταλοί δωροδοκούσαν τους ληστοσυμμορίτες για να παραμένουν ήσυχοι, παρουσιάζοντας μια πλασματική εικόνα ηρεμίας. Έτσι παρέδωσαν στους Γάλλους, χωρίς να πουν λέξη για τη δωροδοκία. Οι επίσημες ιταλικές αρχές φυσικά το διέψευσαν. Γεγονός παραμένει ότι οι Γάλλοι δεν περίμεναν τέτοιο ισχυρό κτύπημα.

Οι αντάρτες γνώριζαν τις κινήσεις των Γάλλων δύο ώρες πριν αυτοί εισέλθουν στην κοιλάδα, που σημαίνει οργανωμένο δίκτυο πληροφοριών και βέβαια εξοικονόμηση χρόνου για προετοιμασία και οργάνωση της ενέδρας. Η αρχική τους δύναμη υπολογίστηκε γύρω στους 140 μαχητές, κυρίως ξένης εθνικότητας και όχι Αφγανοί, αν και αυτό το διέψευσαν οι αντάρτες παραδεχόμενοι μόνο ότι ο οπλισμός τους είχε έλθει από το εξωτερικό.

Την επιχείρηση την χρεώθηκε η οργάνωση   Hezb-e-Islami Gulbuddin αν και οι Ταλιμπάν ισχυρίζονται ότι τρεις δικές τους μονάδες συμμετείχαν στην επιχείρηση.

Από τακτικής πλευράς, σχολιάστηκε το γεγονός της ελλιπούς προετοιμασίας της περιπόλου για τέτοιου είδους επιχείρηση, παρουσιάζοντας έλλειψη πυρομαχικών μέσα σε 90 λεπτά αγώνα, ενώ λογικά θα έπρεπε να φέρει φόρτο τουλάχιστον 3 ημερών αγώνα και περισσότερα ομαδικά όπλα καμπύλης τροχιάς. 

Επίσης διαπιστώθηκε έλλειψη προωθημένων στοιχείων αναγνώρισης και ασφάλειας, αλλά και άλλων μεθόδων συλλογής πληροφοριών,με τη χρήση μη επανδρωμένων αεροσκαφών. Η διμοιρία που πρώτη ενεπλάκη στην ενέδρα διέθετε μόνο ένα σταθμό ασυρμάτου, με αποτέλεσμα μετά το θάνατο του χειριστού του, να είναι η επικοινωνία με την υπόλοιπη δύναμη δυσχερής.

Ένα άλλο σημείο που δέχτηκε αυστηρή κριτική ήταν το γεγονός της ενίσχυσης οδικά, αντί της ταχείας μεταφορά με χρήση ελικοπτέρων. Οι ενισχύσεις δεν αφίχθηκαν έγκαιρα και έτσι έδωσαν χρόνο στους αντάρτες να προσβάλουν με άνεση τους συμμάχους, μέσα στην καλοστημένη ενέδρα. Παράλληλα, από τους νεκρούς στρατιώτες, πιθανόν κάποιοι να επιβίωναν, αν μεταφέρονταν έγκαιρα σε νοσοκομείο, απ' αέρος.

Επίσης αποδείχτηκε για μια ακόμη φορά ότι ο βαρύς φόρτος μαζί με αλεξίσφαιρο γιλέκο, δεν προσφέρει σημαντική προστασία από εχθρικά πυρά σε τέτοιες καταστάσεις. Είναι προτιμότερο οι μαχητές να είναι ελαφρείς και ταχυκίνητοι έτσι ώστε να μπορούν να κινούνται γρήγορα στο πεδίο της μάχης και να καλύπτονται καλύτερα. 

Συμπερασματικά μπορούμε να πούμε ότι:

1.Το ταχύ και αξιόλογο σύστημα επικοινωνιών είναι πολύ σημαντικό και η άμεση μεταβίβαση πληροφοριών επιτρέπει την κατάλληλη και αποφασιστική ενέργεια εναντίον των ανταρτικών δυνάμεων

2. Η αντιμετώπιση εχθρικής ενέδρας είναι συνάρτηση πολλών παραγόντων, κυριότεροι από τους οποίους είναι:

  (α) Η μορφολογία του εδάφους της περιοχής της εχθρικής ενέδρας.

  (β) Το είδος, η συγκρότηση και το μέγεθος της προσβαλλόμενης δύναμης.

  (γ) Η εκπαίδευση του προσωπικού στην αντιμετώπιση ενεδρών.

  (δ) Η επιτυχία ή μη του αιφνιδιασμού εκ μέρους της εχθρικής ενεδρευτικής δύναμης.

3. Σε οποιαδήποτε περίπτωση επιδιώκεται η άμεση έξοδος του εγκλωβισμένου ή προσβαλλόμενου προσωπικού από τη φονική ζώνη, η κάλυψη του και η ταχεία ανασυγκρότηση του. Το προσπάθησαν αλλά δεν το κατάφεραν οι Γάλλοι, λόγω υπεροχής πυρών των ανταρτών.

4. Στη συνέχεια επιχειρείται, είτε άμεση αντέφοδος, είτε μετωπική διάσπαση της εχθρικής ενέδρας, είτε διακοπή της επαφής με τον εχθρό και συνέχιση της κινήσεως σε πλευρικό δρομολόγιο, αν υπάρχει.

5. Πρέπει να υπάρχει πρόβλεψη συγκρότησης εμπροσθοφυλακής, πλαγιοφυλακών και οπισθοφυλακής όπως και ειδικού τμήματος προστασίας μέσα σε μηχανοκίνητη περίπολο μεγάλου μεγέθους με συγκεκριμένες αποστολές και ενέργειες άμεσης αντίδρασης. Μ' αυτό τον τρόπο, σε περίπτωση εχθρικής ενέδρας, αντιμετωπίζεται κατά τον καλύτερο τρόπο το όλο πρόβλημα.

6. Γέφυρες οδικές διασταυρώσεις στενωποί και στροφές, που δεν επιτρέπουν ευρεία παρατήρηση, είναι επικίνδυνες για την εποχούμενη περίπολο. Οι άντρες αποβιβάζονται από το ή τα οχήματα και εκμεταλλεύονται όλη την κάλυψη και απόκρυψη που παρέχει η επικίνδυνη τοποθεσία, προκειμένου να την εξερευνήσουν. Τα όπλα του οχήματος καλύπτουν την προχώρηση του προσωπικού που εκτελεί την εξερεύνηση. Αυτό το έπραξαν σωστά οι Γάλλοι. Ίσως όμως η μεγάλη ζέστη και ο βαρύς φόρτος τους εξάντλησαν πολύ  και έχασαν την γρήγορη αντίδραση.

7. Σημαντικός παράγοντας για την αποφυγή άσκοπης κατανάλωσης πυρομαχικών είναι η διοίκηση και η πειθαρχία πυρός και βέβαια η εκπαίδευση προσωπικού επ' αυτών.

8. Τέλος η κατάδειξη στόχων, σε αεροπορικά μέσα και όχι μόνο, είναι πολύ σημαντικό αντικείμενο για να το παραβλέπει κάποιος.



Ανιχνευτής

.

Το Φυλάκιο Korangal

Η κοιλάδα Κορανγκάλ, όπως ήταν το 2009 (Φωτ. Αρχείου)

Στην επαρχία Κουνάρ, στο ανατολικό Αφγανιστάν, υπάρχει μία στενή λωρίδα πράσινου ανάμεσα σε αφιλόξενα βουνά, η κοιλάδα Κορανγκάλ. Εκεί υπήρχε ένα απομονωμένο φυλάκιο του αμερικανικού στρατού, για να ελέγχει τα δρομολόγια επικοινωνιών των ανταρτών που έρχονταν από το Πακιστάν.

Τον Μάιο του 2009, δύο ελικόπτερα  Black Hawk προσγειώθηκαν νύκτα πριν ν' ανατείλει η σελήνη σε  ένα ξέφωτο και οι στρατιώτες αποβιβάσθηκαν γρήγορα μέσα στο χιόνι και την πυκνή βλάστηση. Αποστολή τους ήταν η έρευνα περιοχής και εύρεση κρυπτών ανταρτών με όπλα και πυρομαχικά.

 Πάνω από 100 στρατιώτες έψαχναν με σύστημα, για δύο ημέρες τις χαράδρες και τα γύρω βουνά  μέχρι υψόμετρο που ξεπερνούσε τα 3000 μέτρα για ν' ανακαλύψουν κρύπτες, χωρίς όμως, το επιθυμητό αποτέλεσμα. Γιατί; Πολύ απλό. Εφαρμοζόταν μία αναλλοίωτη αρχή του ανταρτοπόλεμου:

 " Όταν ο εχθρός προχωρεί, ο αντάρτης υποχωρεί. Όταν ο εχθρός συγκεντρώνεται, ο αντάρτης διασπείρεται".

Έτσι επέστρεψαν πίσω στο φυλάκιο, το οποίο χρησιμοποιούσαν σαν βάση εξορμήσεως για τις εκατοντάδες περιπολίες τους, τις τελευταίες ημέρες. Ο απολογισμός, ένας νεκρός από εκρηκτική παγίδα.

Οι αντάρτες με τους παρατηρητές τους  παρακολουθούσαν  κάθε στιγμή τις κινήσεις των Αμερικανών και αποτύπωναν τις συνήθειές τους, έτοιμοι να εκμεταλλευθούν κάθε ευκαιρία που θα τους δινόταν. Δεν πολεμούσαν όταν ο αντίπαλος ήταν δυνατός και έτοιμος ν' αντιδράσει. Την επόμενη μέρα ένας σκοπός παρατήρησε κινήσεις στο απέναντι ύψωμα που μετά από έρευνα επιβεβαιώθηκε ότι ήταν ομάδα ανταρτών. Η αίτηση πυρών όλμων και πυροβολικού ήταν άμεση ,όπως και η εκτέλεση. Το βουνό γέμισε φλόγες και καπνούς.

Μόλις η καπνιά καταλάγιασε, ήλθε η απάντηση από το ίδιο σημείο με ρουκέτες αντιαρματικές και οπλοβομβίδες 30 χιλ.με σημασία καθαρά συμβολική, ότι "εδώ είμαστε, δεν μας πειράξατε". Η ανταπάντηση ήταν βομβαρδισμός από αεροσκάφη Α-10  με βόμβες 500 λιβρών. Όλα ησύχασαν στην κοιλάδα. Νικήθηκαν οι αντάρτες; Κανείς δεν κατάλαβε αμέσως. Λίγες ημέρες μετά, άρχισαν πάλι οι παρενοχλήσεις. Ο αγώνας τριβής συνεχίστηκε.

Η εγκατάσταση φυλακίων σε τόσο απομονωμένες  περιοχές σε αγώνα ανταρτοπόλεμου, χωρίς δυνατότητα απόλυτου ελέγχου της περιοχής τους, είτε με προσωπικό, είτε με πυρά, δεν αποδίδει. Οι αμερικανοί  απέσυραν το Φυλάκιο "για οικονομία δυνάμεων", όπως είπαν. Για νίκη μιλούσαν οι Ταλιμπάν, που το χρησιμοποιούσαν σαν βάση τους.  

Δείτε ένα βίντεο περιπολίας από διμοιρία πεζικού στην κοιλάδα Κορανγκάλ και την εμπλοκή της με αντάρτες, όπως την κατέγραψε η κάμερα πολεμικού ανταποκριτού που τους συνόδευε. Πατήστε τη λέξη: Κorangal 

 Ανιχνευτής

Αντάρτες εναντίον ανταρτών

Αντάρτες Ταλιμπάν (φωτο αρχείου)

Ο πόλεμος μαίνεται στη Συρία και στο Ιράκ! Συνεχίζει στην Υεμένη, στη Λιβύη, στη Σομαλία, στη Νιγηρία, στο Σουδάν, στο Καμερούν, στο Τσαντ, στην Ουκρανία, ακόμη και στο Μεξικό με τις συμμορίες των ναρκωτικών και "φυσικά" στο Αφγανιστάν! Το έχουμε όλοι πλέον τόσο συνηθίσει, που θα μας έκανε εντύπωση αν δεν υπήρχαν νέα από το εκεί ..μέτωπο! Ο πόλεμος στον κόσμο!

Το 2015, είχε ξεκινήσει με την προσοχή στραμμένη σε 10 εστίες πολέμων! Το 2016, μάλλον διεκδικεί περισσότερα μέτωπα!

Στο Αφγανιστάν όμως υπάρχει και μια διαφορετική τροπή στα πράγματα, που δεν ξέρω αν μπορεί να χαρακτηρισθεί ευχάριστη ή δυσάρεστη! Οι Ταλιμπάν απέκτησαν νέο αντίπαλο εκ των έσω! Αποστάτες Ταλιμπάν που έγιναν ξαφνικά(;) νέοι φανατικοί οπαδοί του Ισλαμικού Κράτους (ΙΚ)!

Οι "αποστάτες" που προσχώρησαν κάτω από τις βουλές του ΙΚ, χρηματοδοτήθηκαν και λαμβάνουν μισθούς που αγγίζουν τα ..500 δολάρια! Και μη σας φαίνονται λίγα, αν λάβουμε υπ' όψη μας ότι το μεροκάματο σε εκείνη την ταλαιπωρημένη γωνιά του πλανήτη, είναι γύρω στο ένα ..ευρώ! Τόσο ήταν τουλάχιστον το 2006. Δεν νομίζω να έχει αυξηθεί σημαντικά. Όσοι ήταν δυσαρεστημένοι ή αδικημένοι από τους Ταλιμπάν, στρατολογήθηκαν με ευκολία από το ΙΚ.

Η απόσχιση των Ταλιμπάν είναι πλέον γεγονός, αφού δημιουργήθηκε ολόκληρη φατρία και διαχώρισε τη θέση της από την "εξουσία".

Νέος οπλισμός, πολλά λεφτά, ξενόφερτοι ..σύντροφοι, από Πακιστάν, Ουζμπεκιστάν και  Ουιγούροι,  δύσκολος αντίπαλος! Έτσι οι Ταλιμπάν, χωρίς να αφήνουν τον πρώτο τους αντίπαλο, δηλαδή τον κυβερνητικό αφγανικό στρατό, έχουν να αντιμετωπίσουν και τον νέο, που με πολύ επιθετικό τρόπο, προσπαθεί να πάρει την κατάσταση στα χέρια του, παραμερίζοντας τους παλιούς!

Οι Ταλιμπάν, μπροστά στον κίνδυνο της κατάρρευσής τους, αναγκάστηκαν να συγκροτήσουν μια νέα, ειδική δύναμη. Η δύναμη αυτή που περιλαμβάνει περίπου 1000 μαχητές, ανέλαβε δράση από τον περασμένο Οκτώβριο 2015. Οι άνδρες είναι όλοι επιλεγμένοι, ανάμεσα στους καλύτερα εκπαιδευμένους και εξοπλισμένους μαχητές, με πλούσια πολεμική εμπειρία.

Ιανουάριος του 2015. Πρώην Ταλιμπάν στέλεχος, στρατολογεί νέους μαχητές στις τάξεις των μαχητών του ΙΚ στο Αφγανιστάν. (Πηγή)

Ειδικές δυνάμεις των Ταλιμπάν! Δρουν οπουδήποτε  υπάρχει παρουσία Ισλαμικού κράτους, κυρίως δυτικά στην Φαράχ και νότια  στη Ζαμπούλ, στη Ναγκαράρ και στο Χελμάντ.

Όταν το ΙΚ, ξεκίνησε την επιχείρηση εξάπλωσης στο Αφγανιστάν, το αρχηγείο των Ταλιμπάν, έδωσε την εντολή στα συγκροτήματά του, να εξουδετερώνουν τους Ισλαμιστές "με κάθε δυνατό τρόπο". Έτσι από τον Απρίλιο του 2015, ξεκίνησε η σύγκρουση ανάμεσα στα ανταρτικά σώματα εκατέρωθεν, με εκατοντάδες νεκρούς και από τις δύο πλευρές, "προς τέρψιν" του αφγανικού στρατού και των συμμάχων του. "Διαίρει και βασίλευε;" Ποιός ξέρει;

Η επίσημη κήρυξη του πολέμου, έγινε  από τον Ιανουάριο του 2015, όταν το ΙΚ ανακοίνωσε την εγκατάσταση του κλιμακίου του στο "Κορασάν" όπως αναφέρουν το Αφγανιστάν, που συμπεριλαμβάνει όμως και τμήμα του σημερινού Ιράν, του Τουρκμενιστάν, του Ουζμπεκιστάν και του Πακιστάν.

Το ΙΚ, είναι η πρώτη οργάνωση, που αμφισβητεί ευθέως την εγκυρότητα  ως θρησκευτικού ηγέτη του ιδρυτή των Ταλιμπάν, Μουλά Μουχαμάντ Ομάρ, που αποκαλείται και σαν "Εμίρης των Πιστών" και  ο οποίος πέθανε το 2013. Αυτόν που η Αλ Κάιντα σεβάστηκε, έρχονται οι ισλαμιστές να του απαξιώσουν τη μνήμη, κατηγορώντας τους Ταλιμπάν σαν τσιράκια των μυστικών υπηρεσιών του Πακιστάν.

Η "ειδική δύναμη επιχειρήσεων" των Ταλιμπάν, φέρεται να έχει αφανίσει αρκετούς "αποστάτες" μέχρι και το τέλος του 2015. Από τη δική του πλευρά, το ΙΚ διατείνεται ότι και οι δικοί του μαχητές έχουν εξολοθρεύσει δεκάδες Ταλιμπάν, κυρίως στην επαρχία Ναγκαράρ, όπου αποκεφάλισαν και 10 αιχμαλώτους.

Η διαμάχη είναι αμφίρροπη και εκτιμάται ότι πολλοί αντάρτες περιμένουν να δουν προς τα πού θα κλείνει η ζυγαριά για να δηλώσουν την υποταγή και την υπακοή τους. Όλα παίζονται!

Η διεκδίκηση της εξουσίας εντείνεται σε όλα τα επίπεδα και ο απλός λαός αρχίζει να αισθάνεται μεγαλύτερη ανασφάλεια, περιμένοντας ακόμη χειρότερες μέρες. Το ΙΚ, επιθυμεί την παγκόσμια ένωση όλων των πιστών του Ισλάμ για τη δημιουργία του Μεγάλου Χαλιφάτου.

Οι Ταλιμπάν, ενδιαφέρονται στενά για τη χώρα τους όπου επιθυμούν την επαναφορά του θρησκευτικού κράτους και την απομάκρυνση όλων των ξένων.

Ακόμη και στο θρησκευτικό επίπεδο υπάρχουν διαφορές.  Οι Ταλιμπάν ακολουθούν ένα συντηρητικό θρησκευτικό κίνημα, που ασπάζεται τις αρχές της σχολής των  Χανάφι-σουνιτών. Ακολουθούν τον Σουφισμό και δεν συνηγορούν στη βία εναντίον σιιτών.

Το ΙΚ ασπάζεται την ιδεολογία του  κλάδου των Ουαχάμπι Σαλαφιστών-σουνιτών. Επιστροφή στις ρίζες δηλαδή! Δεν πιστεύουν στον Σουφισμό και θεωρούν τους σιίτες άπιστους. Θέλουν όπως λένε "να επιβάλλουν τον μονοθεϊσμό και να ξεριζώσουν τον πολυθεϊσμό", εννοώντας την εκδίωξη των σουφιστών που πιστεύουν και προσκυνούν σε αγίους. Οι θρησκευτικοί ηγέτες και από τις δύο πλευρές έχουν εκδώσει εντολές για την καταπολέμηση των αντίθετων.

Έτσι ο πόλεμος περιλαμβάνει και την θρησκευτική διαμάχη που εξαπλώνεται μέχρι την Κίνα! Ανησυχούν οι Κινέζοι για τους δικούς τους φανατικούς ισλαμιστές Ουιγούρους! Ανησυχούν τόσο πολύ, που μετά από συμφωνία με Συρία, στέλνουν δικές τους ειδικές δυνάμεις για να βοηθήσουν τους Σύρους εναντίον του στρατού του ΙΚ, στις τάξεις του οποίου πολεμούν και Ουιγούροι. Δεν θέλουν επιστροφή τέτοιων Ουιγούρων πίσω!

Διασπάστηκαν οι σουνίτες! Αλλά αρχίζει και η μεγάλη διαμάχη μεταξύ σουνιτών και σιιτών! Περίεργες και ανησυχητικές εξελίξεις!


Ανιχνευτής

H περίπολος

Πηγή φωτογραφίας

Το 2006, ο Υπουργός Άμυνας του Ηνωμένου Βασιλείου ανακοίνωσε την ανάπτυξη βρετανικών στρατευμάτων στην επαρχία Χελμάντ του Αφγανιστάν, εκφράζοντας την ευχή: «Θα είμαστε ευτυχείς, να γυρίσετε από το Αφγανιστάν, χωρίς να ρίξετε ούτε μια σφαίρα». 

«Η περίπολος» είναι ένα φιλμ, που σκιαγραφεί μία επιχειρησιακή ομάδα Συμβούλων και Συνδέσμων (OMLT) του βρετανικού στρατού η οποία συμμετέχει στις επιχειρήσεις του Αφγανιστάν,  στα πλαίσια της ISAF. Για τις ομάδες αυτές είχαμε μιλήσει σε προηγούμενο άρθρο.

Η ομάδα, που συγκροτείται σε εποχούμενη περίπολος, υποστηρίζει τμήματα του αφγανικού στρατού στις εκκαθαριστικές επιχειρήσεις της επαρχίας Χελμάντ και αντιμετωπίζει διάφορες δύσκολες καταστάσεις. 

Καθώς κλιμακωνόταν η εξέγερση των Ταλιμπάν εναντίον των συμμαχικών στρατευμάτων το 2006, τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι άνδρες, προκαλούν αμφισβητήσεις μεταξύ των ανδρών για τον ρόλο τους στον πόλεμο.  Η έλλειψη καλού εξοπλισμού, ο αθέατος πολλές φορές εχθρός και η μακρά παραμονή εκτός της ασφαλούς βάσεως, περιπολώντας έξω στο εχθρικό έδαφος, στις αφιλόξενες γι' αυτούς περιοχές του Αφγανιστάν, κάμπτει το ηθικό. Ειδικά, όταν διαπιστώνουν την άσκοπη προσπάθειά τους, αφού όταν αποχωρούν από μια περιοχή έρχονται πάλι οι αντάρτες και  αρχίζουν να την ελέγχουν ξανά.

Είναι μια ταινία, όχι τόσο διαφημισμένη, αλλά αντανακλά την πραγματικότητα και την σκληρότητα της ζωής  στην πολεμοδαρμένη, φτωχή χώρα. Δίνει μια ρεαλιστική προσέγγιση της στρατιωτικής θητείας στο Αφγανιστάν, χωρίς τις υπερβολές άλλων ταινιών, με τους πολλούς σκοτωμούς και τους σούπερ ήρωες που πάντα νικούν. 

Δείτε την, πιέζοντας τον σύνδεσμο: "Η περίπολος"


Ανιχνευτής

Ο Λόρενς του Αφγανιστάν

Πιστεύω ότι αν όχι όλοι, οι περισσότεροι θα έχετε ακούσει και δει την κλασσική  ταινία "Λόρενς της Αραβίας" με πρωταγωνιστή τον, μακαρίτη πλέον ηθοποιό, Πήτερ Ο Τουλ.

Η ταινία βασίστηκε σε μια πραγματική ιστορία, που συνέβη κατά τη διάρκεια του 1ου παγκοσμίου πολέμου. Ένας Βρετανός αξιωματικός, ο Τόμας Έντουαρντ Λόρενς (Thomas Edward Lawrence), ανέλαβε την αποστολή να συνεργασθεί με τις χασεμιτικές δυνάμεις των Αράβων ανταρτών εναντίον των Οθωμανών κατακτητών. Στην ουσία ήταν αποστολή δημιουργίας ενιαίου κινήματος αντίστασης κατά της οθωμανικής αυτοκρατορίας, προς όφελος  των Άγγλων, σε τελική ανάλυση.

Η επιτυχία του Λόρενς στην όλη δύσκολη αποστολή, οφειλόταν σε δύο κυρίως λόγους. Ο πρώτος ήταν η βαθιά γνώση του της ιστορίας, του πολιτισμού, των ηθών και των εθίμων και της γλώσσας του τοπικού πληθυσμού. Ο δεύτερος και κυριότερος λόγος ήταν ότι κατόρθωσε να κερδίσει τις καρδιές τους, δηλαδή να γίνει αποδεκτός, διότι με τις πράξεις του έπεισε τους Άραβες νομάδες ότι πραγματικά ενεργούσε υπερασπίζοντας τα δικαιώματά τους και σεβόταν τα ήθη και τα έθιμά τους. Μπόρεσε και ένωσε τις διαφορετικές φυλές για την επιδίωξη ενός κοινού σκοπού: Την αποτίναξη του οθωμανικού ζυγού.

Βέβαια, στις διασκέψεις που ακολούθησαν μετά τον πόλεμο, άλλες ήταν οι προτιμήσεις και οι επιθυμίες των Mεγάλων, σχετικά με την τύχη του αραβικού κόσμου.

Μετά από σχεδόν 90 χρόνια, κάτι ανάλογο σκέφτηκε να εφαρμόσει στο Αφγανιστάν, ένας Αμερικανός ταγματάρχης των ειδικών δυνάμεων, ο Τζιμ Γκαντ. Η κεντρική ιδέα ήταν ίδια με την αντίστοιχη του Βρετανού Λόρενς. Συνένωση των φυλών των Παστούν, για την εκδίωξη των Ταλιμπάν.

Η διαφορά ολοφάνερη. Στην πρώτη περίπτωση έχουμε δημιουργία κινήματος αντίστασης κατά ενός σκληρού κατακτητή, των Οθωμανών Τούρκων. Στο Αφγανιστάν έπρεπε να δημιουργηθεί "αντι-κίνημα" για την απώθηση του κινήματος αντίστασης των Ταλιμπάν. Έπρεπε δηλαδή, να πειστεί ο απλός λαός, να μην υποστηρίζει τους αντάρτες. Το εγχείρημα πιο δύσκολο. Έπρεπε να προσεγγίζεται κάθε φυλή ξεχωριστά.

"Μια φυλή κάθε φορά", ήταν ο τίτλος της μελέτης που εκπόνησε το 2009 με βάση τις εμπειρίες που αποκόμισε μετά από 8 χρόνια πολέμων στους οποίους συμμετείχε με το επιχειρησιακό απόσπασμά του (ODA 316) και με πολλά παράσημα και διακρίσεις.

Ο ταγματάρχης Τζιμ Γκαντ με μέλος του αποσπάσματός του στο Αφγανιστάν. Προφανώς είναι φωτογραφία τραβηγμένη τον πρώτο καιρό παραμονής του στην περιοχή, αφού φοράει ακόμη τη στολή του. Προσέξτε το ελληνικό γράμμα λάμδα στο μανίκι τους. Ήταν το σήμα των "Σπαρτιατών" Έτσι αυτοαποκαλούνταν στο Αφγανιστάν και έγιναν γνωστοί στον πληθυσμό. (Πηγή φωτογραφίας)

Μικρές ομάδες ειδικών δυνάμεων διείσδυσαν μέσα στον πληθυσμό των Παστούν, κατά μήκος των συνόρων του Αφγανιστάν με το Πακιστάν, προσπαθώντας να προσεταιριστούν τους κατοίκους, να γίνουν φίλοι, συνεργάτες και συμμαχητές κατά των Ταλιμπάν. Δεν πέτυχαν όλοι. Ο Γκαντ όμως, τα κατάφερε καλά.

Δεν ακολούθησε την στερεότυπη διαδικασία των ειδικών οδηγιών και των κανονισμών. Σκέφτηκε ότι για να μπορείς να δεθείς με τους ντόπιους, πρέπει να γίνεις σαν κι αυτούς. Σταμάτησε να φοράει την καθιερωμένη στολή και εξάρτυση και ξεκίνησε να ντύνεται σαν τους ντόπιους, με τους οποίους άρχισε ν' αποκτά στενούς δεσμούς φιλίας. Το ίδιο διέταξε να κάνουν και οι άντρες του.

Ο Γκαντ σε μεταγενέστερη φωτογραφία με τοπική ενδυμασία και οπλισμό. (Πηγή φωτογραφίας)

Άλλωστε όπως υποστήριξε, με τα τοπικά ρούχα μπορείς να κινείσαι πιο γρήγορα και πιο εύκολα, αποκτώντας ίδια ταχυκινησία με τους αντάρτες. Φορώντας στολή κράνος αλεξίσφαιρο, γίνεσαι δυσκίνητος και πιο εύκολος στόχος.

Εκμεταλλεύτηκε μια παράδοση που έχουν οι τοπικές φυλές. Αν βρεθείς στο χωριό τους με την ιδιότητα του φιλοξενούμενου, κάνουν τ΄αδύνατα δυνατά, να σε προστατέψουν, ακόμη και αν κινδυνεύει η ζωή τους. Είναι θέμα τιμής και αξιοπρέπειας. Όντας με την ομάδα του φιλοξενούμενοι στο χωριό που εγκατέστησαν τη βάση τους, ήταν περισσότερο προστατευμένοι απ' ό,τι αν διέμεναν μόνοι τους. Είχε επιτυχία.

Σε συνεργασία με τον αρχηγό του χωριού που βρίσκονταν, οργάνωσαν και εξόπλισαν τμήμα πολιτοφυλακής, ειδικό τμήμα θα έλεγα, με αποστολή την απώθηση των Ταλιμπάν εκτός περιοχής τους. Στον τομέα του δεν μπορούσαν να ενεργήσουν οι αντάρτες. Αν έκαναν επίθεση οι Ταλιμπάν, σε οποιοδήποτε σημείο και για οποιοδήποτε λόγο,τότε η ανταπόδοση ήταν σκληρή και βίαιη. Έπρεπε να είναι βιαιότερη απ' αυτή των Ταλιμπάν, κατά τον νόμο των φυλών! Κυνηγούσαν τους Ταλιμπάν μέχρις εξοντώσεως. Αν δεν το έκαναν, θα έδειχναν αδύναμοι και δειλοί και οι επιθέσεις θα επαναλαμβάνονταν. Πράγματι οι Ταλιμπάν άρχισαν να το σκέφτονται πολύ αν θα έπρεπε να μπαίνουν στο χώρο του. Προτιμούσαν να τον αποφεύγουν. Ο τοπικός πληθυσμός ανέκτησε ασφάλεια και εμπιστευόταν τους Αμερικάνους, οι οποίοι βοηθούσαν σε όλες τις δραστηριότητες της καθημερινής ζωής.

Προσωπικό της ομάδας του Γκαντ με τοπική ενδυμασία, μαζί ντόπιους οδηγούς του, μέσα στο χώρο της βάσης του. Ο Γκαντ βρίσκεται όρθιος στη μέση.  (Πηγή)

Η   επιτυχία του, παρά τις ανορθόδοξες μεθόδους που χρησιμοποιούσε έγινε γνωστή στην ιεραρχία, που επικρότησε (αν και επιφυλακτικά) τις ενέργειές του, ή τουλάχιστον αυτές που φαίνονταν. Ακόμη και γερουσιαστές τον επισκέφθηκαν για να τον συναντήσουν, παρουσιάζοντας τον σαν έναν Αμερικανό ήρωα. Και ήταν! Για τις πράξεις ανδρείας του έλαβε τόσο αυτός όσο και άλλα μέλη της ομάδας του παράσημα και τον Aργυρό Aστέρα.

Υιοθέτησαν ένα κωδικό όνομα για το απόσπασμά τους. Ονομάσθηκαν "Σπαρτιάτες" και με αυτό έγιναν γνωστοί στον περισσότερο πληθυσμό. (Έλληνες δεν υπήρχαν, αλλά τ' όνομα κυκλοφόρησε).

Το 2012, σκοτώθηκαν 4 Αμερικανοί σε διαδηλώσεις για το κάψιμο αντιγράφων του Κορανίου. Τότε, για λόγους ασφαλείας, αποφασίστηκε η αποχώρηση των μεμονωμένων αμερικανικών τμημάτων και η συγκέντρωσή τους σε μεγαλύτερες βάσεις του Αφγανιστάν. Ο Γκαντ αντέδρασε, και παράκουσε τις διαταγές, θεωρώντας μεγάλο λάθος αλλά και ατιμία να εγκαταλείψει τους κατοίκους που τον είχαν εμπιστευτεί.

Άρχισε το ξέφτισμα. Ένας νεαρός ανθυπολοχαγός της στρατιωτικής σχολής Γουέστ Πόιντ, που είχε στο μεταξύ τοποθετηθεί στην ομάδα του, τυπικός αξιωματικός, δεν είδε με καλό μάτι όσα συνέβαιναν γύρω του και περισσότερο, όταν ο ταγματάρχης του έδινε εντολή να μην αναφέρει στην ημερήσια αναφορά κατάστασης την ύπαρξη γυναίκας στο χώρο διαμονής τους. Υπέβαλε προσωπική αναφορά στα προϊστάμενα κλιμάκια, ότι ο Γκαντ, προβαίνει σε πράξεις που παραβιάζουν παράφορα τον στρατιωτικό κανονισμό. Συγκεκριμένα, πίνει αλκοόλ, παίρνει ναρκωτικές ουσίες και συζεί με μια γυναίκα που την έχει φιλενάδα και μένει μαζί της μέσα στη βάση.

Ο Γκαντ με την δημοσιογράφο  Ann Scot Tyson με την οποία έκανε δεσμό στο Αφγανιστάν και τώρα είναι παντρεμένοι.. (Πηγή)

Αυτά αρκούσαν για να τον ανακαλέσουν και να τον τιμωρήσουν πειθαρχικά και καταστατικά με υποβιβασμό στο βαθμό του λοχαγού και αποστρατεία. Είχε ξεπεράσει τα εσκαμμένα! Σε καμιά από αυτές τις κατηγορίες δεν αρνήθηκε την ενοχή του. Έπινε αλκοόλ με τους ντόπιους και έπαιρνε ισχυρά χάπια για τους πόνους των πολλών τραυμάτων του. Υπέφερε και από διαταραχή  μετατραυματικού στρες, από παλιότερες μάχες. Σε ό,τι αφορά την γυναίκα, πράγματι ήταν μια στρατιωτική ρεπόρτερ, με την οποία τώρα είναι παντρεμένος (αφού χώρισε την πρώτη του γυναίκα).

Μετά τη γνωριμία τους, συνδέθηκαν και κυκλοφορούσαν σχεδόν παντού μαζί. Οι Αφγανοί την αποκαλούσαν "γυναίκα του Γκαντ". Αλλά η ιεραρχία, δεν ήξερε ποτέ τίποτε.;; (Μάλλον δεν είχαν πάει ποτέ να τον επισκεφθούν, όπως φαίνεται.)

Έτσι σήμερα, ο  Λόρενς του Αφγανιστάν, ο 46άχρονος, απόστρατος Γκαντ, άνεργος και φτωχός κυκλοφορεί με το μούσι του και τα μαλλιά του στους δρόμους του Σιάτλ όπου διαμένει.

Ο πολλά υποσχόμενος και παρασημοφορεμένος αξιωματικός των ειδικών δυνάμεων, έχει χαρακτηρισθεί σαν ένας αξιωματικός που "ατίμωσε" τις ειδικές δυνάμεις των ΗΠΑ. Πιο πολύ όμως τον πόνεσε το γεγονός ότι πείραξαν τους άνδρες του, οι οποίοι προτίμησαν να υπακούσουν στις ανορθόδοξες μεθόδους του. Αν και ανέλαβε πλήρως την ευθύνη των πράξεών του, δεν μπόρεσε να τους σώσει, Κάποιοι πλήρωσαν το τίμημα.

Ο Γκαντ ποτέ δεν εγκατέλειψε μάχη, και δεν έχασε μάχη και το κυριότερο πάντα επέστρεφε πίσω με όλους τους άνδρες του σώους. Ακόμη και σήμερα σχεδόν όλοι πίνουν νερό στ' όνομά του.

Η ιστορία του Γκαντ, γράφτηκε και βιβλίο, με την πρωτοβουλία της γυναίκας του, της έμπειρης δημοσιογράφου Άννας Σκοτ Τάισον. Η ιστορία του, αναδεικνύει το τεράστιο πρόβλημα που υπάρχει στο Αφγανιστάν, τη διαφθορά της τότε ηγετικής τάξης εκεί, (δεν ξέρω για σήμερα), την τεράστια άγνοια της τότε αμερικανικής στρατιωτικής ιεραρχίας για τη δομή της κοινωνίας του Αφγανιστάν και τις επιρροές που δέχονταν από τους Ταλιμπάν.

Ο ιδιόμορφος αυτός ανταρτοπόλεμος, που δεν έχει τέλος, δεν οφείλεται μόνο στους Ταλιμπάν. Είναι πόλεμος επικράτησης μεταξύ φυλών, φατριών, συμμοριών και πολεμάρχων. Είναι πρόβλημα σωστής διακυβέρνησης.

Η εμπειρία του Γκαντ, αποτελεί, πραγματική πηγή γνώσεων για τους μελετητές του ανταρτοπολέμου και αξίζει να προσεχθεί, όπως την πρόσεξε ο διάσημος συγγραφέας Στίβεν Πρέσφιλντ, ο οποίος έχει αναρτήσει αρκετά σχετικά άρθρα στο ιστολόγιό του. Ένα από τα βασικά του συμπεράσματα είναι το γεγονός ότι μόνο με βία δεν καταφέρνεις πολλά πράγματα. Ο φόβος μετεξελίσσεται σε μίσος και αυτό σε αγανάκτηση και οργή που ξεσπά σε βία και ο ..φαύλος κύκλος επαναλαμβάνεται. Απαιτείται να κερδίσεις την εμπιστοσύνη των ανθρώπων, να κερδίσεις το μυαλό και την καρδιά τους.

Κάπως έτσι κατέληξαν σε ένα πρόσφατο συνέδριο-σεμινάριο του στρατού των ΗΠΑ, σχετικά με τις ασύμμετρες απειλές και τον ανταρτοπόλεμο που βρίσκεται σ' εξέλιξη, σε διάφορα σημεία του πλανήτη. Δεν αρκούν μόνο οι σκοτωμοί...

Πάλι ανακαλύπτουμε την πυρίτιδα! Ίσως η εμπειρία του Γκαντ δεν θα πρέπει να πάει χαμένη, ανεξάρτητα με τα λάθη που έκανε στην ζωή του.

Δείτε μια συνέντευξη που έδωσε πριν από μερικούς μήνες, πιέζοντας ΕΔΩ.




Ανιχνευτής

Μια ματιά σε ειδικές επιχειρήσεις..

Οι SAS με τα quad bikes τους, τις τετράτροχες μοτοσυκλέτες τους, "αλωνίζουν" την έρημο του Ιράκ, οργανώνουν ενέδρες, κτυπούν μονάδες και περιπόλους του στρατού του Ισλαμικού Κράτους (ΙΚ) και εξαφανίζονται μέσα στη νύκτα, ή και την ημέρα ακόμη, πριν προλάβουν οι αντίπαλοι να καταλάβουν τι γίνεται! "Οι τακτικές μας ενσπείρουν τον φόβο του Θεού στις τάξεις του ΙΚ" είπε κάποιος εκπρόσωπός τους σε συνέντευξη τύπου.

Παλιά φωτογραφία που δείχνει την τακτική χρησιμοποίηση των τετράτροχων μοτοσυκλετών στις επιχειρήσεις ερήμου. Ελεύθερος σκοπευτής εγκλωβίζει στόχο από μακριά. Καταδρομές τύπου ανταρτών, είναι η ..απάντηση στην συμβατική πλέον λειτουργία του στρατού του ΙΚ. (Πηγή)

Οι πληροφορίες που προέρχονται από συνεχή παρατήρηση, περιπόλων αναγνώρισης, και μη επανδρωμένα αεροσκάφη, αναλύονται και στη συνέχεια χρησιμοποιούνται για τη σχεδίαση ενεδρευτικών προσβολών. 

Μεταφορικά ελικόπτερα Chinook, φορτώνουν περιπόλους και μοτοσυκλέτες, με πολυβόλα και τυφέκια ελεύθερου σκοπευτού τύπου  Barrett  και τους ξεφορτώνουν σε προκαθορισμένα "σημεία αφέσεως" στην έρημο, από όπου με τις μοτοσυκλέτες, διανύουν αποστάσεις 50 και πλέον χιλιομέτρων για προσεγγίσουν τον στόχο τους αθέατοι ή να "στήσουν" την ενέδρα τους, χωρίς να προδίδονται από το θόρυβο των ελικοπτέρων.

"Προλειαίνουν" το έδαφος για τη μεγάλη εαρινή επίθεση που ετοιμάζει ο συνασπισμός Ιράκ, Πεσμεργκά (γύρω στους 20.000 στρατιώτες) και άλλων συμμάχων (Αμερικανών, Βρετανών). Ήδη 300 Βρετανοί στρατιωτικοί βρίσκονται εκεί και ασχολούνται με την εκπαίδευση των Πεσμεργκά.

Το στρατηγείο και οι λοιποί σταθμοί διοικήσεως του στρατού ΙΚ, έχουν αναγκαστεί να κινούνται συνεχώς, για να μπορούν να αποφεύγουν τον εντοπισμό τους.

Οι Βρετανοί πάντως, δεν μπορούν να "χωνέψουν" πως πάνω από 500  υπήκοοί τους πολεμούν στο πλευρό του ΙΚ. 

Στην Ουκρανία, έχει αποσταλεί μια αμερικανική ομάδα γιατρών και νοσοκόμων των ειδικών δυνάμεων, προφανώς στα πλαίσια διμερούς συμφωνίας (στρατιωτικής υποβοήθησης) για να εκπαιδεύσει τους Ουκρανούς στρατιωτικούς νοσοκόμους στον χειρισμό απωλειών μάχης  Το ιατρικό αυτό προσωπικό έχει διατεθεί στους Ουκρανούς, από  τη Στουτγάρδη, με μέριμνα της αμερικανικής Διοίκησης Ειδικών Επιχειρήσεων (SOCEUR). 

Στην Υεμένη μια άλλη ειδική επιχείρηση έλαβε χώρα πριν από λίγες ώρες, για την απελευθέρωση ενός Αμερικανού στρατιώτη που έπιασαν μαχητές της Αλ Κάιντα, κατά τη διάρκεια προσβολής μιας αεροπορικής βάσης κοντά στην πόλη Λαχίζ της νότιας Υεμένης. Εκεί βρίσκεται κλιμάκιο Αμερικανών εκπαιδευτών που εκπαιδεύει στρατιωτικό προσωπικό της Υεμένης σε αντιτρομοκρατικό αγώνα.

Οι ειδικές δυνάμεις (Υεμένιοι και Αμερικανοί) εντόπισαν το κρησφύγετο και κτύπησαν αιφνιδιαστικά, σκοτώνοντας 7 από τους τρομοκράτες και ελευθερώνοντας τον αιχμάλωτο Αμερικανό. 

Η Αλ Κάιντα εξακολουθεί να έχει επιρροή στην ταλαιπωρημένη από τις εμφύλιες διαμάχες Υεμένη. Και εκεί Σουνίτες και Σιίτες βρίσκονται στα μαχαίρια. Και σαν να μην έφτανε αυτό χιλιάδες Σομαλοί πρόσφυγες περνάνε απέναντι και ανάμεσά τους μαχητές της Αλ Σαμπάαμπ, που ενισχύουν την Αλ Κάιντα.

Στο Αφγανιστάν, η  κυβέρνηση του νέου προέδρου Ασράφ Γκάνι, (τελείωσε ο Καρζάι από τον Σεπτέμβριο του 2014) έχει εγκρίνει "σιωπηλά" την επανενεργοποίηση των νυκτερινών επιχειρήσεων κατά των Ταλιμπάν από ειδικές δυνάμεις του αφγανικού στρατού, προκειμένου να καταπολεμήσουν τους Ταλιμπάν ιδιαίτερα στις ταραγμένες επαρχίες της Κανταχάρ και της Χελμάντ. Και οι Ταλιμπάν εξακολουθούν να ασκούν επιρροή στο Αφγανιστάν.

Παλαιότερη φωτογραφία που δείχνει νυκτερινή προσγείωση ελικοπτέρου Chinook για παραλαβή τμήματος ειδικών δυνάμεων στο Αφγανιστάν (Πηγή)

Ο πρώην πρόεδρος Καρζάι, ενοχλημένος από τις απώλειες σε άμαχο πληθυσμό, κατά τη διάρκεια τέτοιων επιχειρήσεων από μικτά τμήματα Αφγανών και Αμερικανών (παράπλευρες απώλειες τις ονόμαζαν), είχε απαιτήσει την διακοπή τους, από το 2013. Οι νυκτερινές (καταδρομικές) επιχειρήσεις θα ξεκινήσουν "επίσημα" από το 2015, με μέριμνα των αφγανικών ειδικών δυνάμεων και με την υποστήριξη των Αμερικανών συμβούλων τους, οι οποίοι θα παραμείνουν στο Αφγανιστάν το επόμενο έτος. Ανεπίσημα μπορεί ήδη να υπάρχουν επιχειρήσεις σε εξέλιξη. Ποιός ξέρει; 

Στην Αρμενία μια άλλη ειδική επιχείρηση εξελίχθηκε προκειμένου να περισυλλεγούν τα πτώματα των 3 σκοτωμένων μελών του πληρώματος του αρμενικού ελικοπτέρου Mi 24 που καταρρίφθηκε από τους Αζέρους πριν  από 2 εβδομάδες περίπου, πάνω από την αμφισβητούμενη περιοχή του Ναγκόρνο Καραμπάχ.

Τμήμα ειδικών δυνάμεων της αποσχισθείσας περιοχής του Ναγκόρνο Καραμπάχ (Πηγή)

Αρμενικό τμήμα ειδικών δυνάμεων κινήθηκε νύκτα προσέγγισε το πεσμένο ελικόπτερο που βρισκόταν κοντά στα σύνορα με το Αζερμπαϊτζάν και μετέφερε τις σωρούς  σε ασφαλές μέρος για περαιτέρω έρευνα, χωρίς να γίνει αντιληπτό από τους Αζέρους. 

Ο  ρόλος των ειδικών επιχειρήσεων παραμένει σημαντικός και οι ειδικές δυνάμεις εξακολουθούν να είναι αναγκαίες και απαραίτητες παντού.

Ανιχνευτής 

Εγγύς Αεροπορική Υποστήριξη 2

Σε προηγούμενο άρθρο, είχαμε αναφέρει το άτυχο περιστατικό αδελφοκτόνων πυρών, που συνέβη αρχές Ιουνίου του 2014 στο Αφγανιστάν, με αποτέλεσμα τον θάνατο 6 ανδρών των αμερικανικών ειδικών δυνάμεων και του αφγανικού στρατού, από φίλια πυρά.

Πρόσφατα, δημοσιοποιήθηκε και το πόρισμα της ένορκης προανάκρισης από την στρατιωτική δικαιοσύνη, όπου δυστυχώς παρουσιάζεται η σωρεία λαθών και κακού συντονισμού, που οδήγησε στον θάνατο νέους άνδρες.

Θεωρώ σκόπιμο να επανέλθω στο τραγικό περιστατικό που  αποτελεί σαν πάθημα και ένα πολύ καλό ..μάθημα για όσους "βλέπουν και ακούουν".

Βομβαρδιστικό B1-B Lancer  (Πηγή)

Πολύ συνοπτικά, ένα  συμμαχικό καταδρομικό τμήμα που εκτέλεσε ειδική αποστολή στην επαρχία Ζαμπούλ του Αφγανιστάν, προσέγγισε νύκτα, σύμφωνα με την σχεδίαση την προκαθορισμένη ζώνη προσγείωσης (ΖΠ) για αποχώρηση. Εκεί δέχτηκε πυρά από τμήμα ανταρτών που ενέδρευε στην περιοχή. 

Ο διοικητής του τμήματος προσπάθησε να εντοπίσει την θέση των ανταρτών και μέσω του Ελεγκτού Μάχης  (ΑΕΛΑ)που διέθετε, έδωσε στα αεροσκάφη υποστήριξης τα στοιχεία του εχθρικού στόχου. Ανοίγω μια μικρή παρένθεση εδώ, για να πω ότι στη φάση της ενεργοποίησης ΖΠ τα αεροπορικά μέσα, παρέχουν κάλυψη εκτελώντας κύκλο πάνω από τον χώρο, σε ετοιμότητα επέμβασης. Για να γίνει αυτό, η ενημέρωση ενεργοποίησης ΖΠ δίνεται από το επίγειο τμήμα, προκειμένου να υπάρξει συντονισμός.

Όταν άρχισε η εμπλοκή τη νύκτα, ο ελεγκτής μάχης θεώρησε ότι οι αναλαμπές των πυρών από τα όπλα του προσωπικού αποτελεί και την γραμμή των φιλίων τμημάτων, ενώ εκτιμήθηκε σε συνεργασία με τον διοικητή του τμήματος ότι οι αντάρτες βρίσκονταν σε παρακείμενο ύψωμα, περίπου 300 μέτρα δυτικά. Παράλληλα, για να γίνει πιο καλά αντιληπτή η θέση των φιλίων τμημάτων, από τα βομβαρδιστικά  B1-B, ο διοικητής του καταδρομικού τμήματος, διέταξε όλο το προσωπικό του να ενεργοποιήσουν τους ατομικούς αναλάμποντες φακούς υπερύθρου φωτός.

Στη συνέχεια δόθηκε αίτηση πυρών επάνω στο λόφο. Στο λόφο όμως, ...είχε κινηθεί μια ομάδα 6 ανδρών, εκτελώντας πυρ και κίνηση για να πλαγιοκοπήσει τους αντάρτες! Αυτό δεν έγινε έγκαιρα γνωστό στο διοικητή του τμήματος, λόγω της γρήγορης εξέλιξης του αγώνα. Ούτε εντοπίσθηκε αυτή η ομάδα με άλλο τρόπο αναγνώρισης, ούτε γνώριζε η ομάδα ότι επίκειται βομβαρδισμός του λόφου!

Αυτό που επίσης δεν γνώριζαν όλοι οι εμπλεκόμενοι ήταν ότι τα αισθητήρια όργανα του παλαιού Β1-Β, δεν μπορούσαν ν' αναγνωρίζουν την υπέρυθρη ακτινοβολία των φακών!

Συνημμένη πανοραμική φωτογραφία της ένορκης προανάκρισης, που δόθηκε στη δημοσιότητα (λογοκριμένη) δείχνει το χώρο της συμπλοκής. Αριστερά φαίνεται η εναλλακτική ζώνη προσγείωσης των ελικοπτέρων (Helicopter landing Zone, Exfiltration, HLZ EXFIL) που ενεργοποιήθηκε για την αποχώρηση του καταδρομικού τμήματος. Στο κέντρο φαίνεται η αρχικά επιλεγείσα ζώνη προσγείωσης και επιβίβασης, (Pick up Zone, PZ) όπου το καταδρομικό τμήμα δέχτηκε πυρά  και δεξιά ο επίμαχος λόφος όπου οι βόμβες χτύπησαν τους 6 καταδρομείς. (Πηγή)

Έτσι χωρίς να ακολουθούνται οι συγκεκριμένες Βασικές Οδηγίες Επιχειρήσεων (ΒΟΕ) από όλους σε θέματα συντονισμού και ελέγχου και με εσφαλμένη εντύπωση ότι δεν υπάρχουν φίλια στρατεύματα στο λόφο, έπεσαν οι βόμβες.

"Οι εμπλεκόμενοι στον συντονισμό Εγγύς Αεροπορικής Υποστήριξης (ΕΑΥ), απέτυχαν να εκτελέσουν και να εφαρμόσουν αποτελεσματικά τους προβλεπόμενους κανόνες, γεγονός που οδήγησε σε ελλειπή επίγνωση της κατάστασης και αντικανονική ταυτοποίηση του στόχου. Αν  είχαν εφαρμοσθεί οι κανόνες και ακολουθούνταν σωστά οι ΒΟΕ, το τραγικό συμβάν δεν θα είχε συμβεί" γράφει το πόρισμα.

Η επανάπαυση της αναγνώρισης των φιλίων μόνο από τους αναλάμποντες φακούς υπέρυθρης ακτινοβολίας χωρίς να χρησιμοποιηθεί επικαλυπτικά και άλλη μέθοδος, αλλά το σοβαρότερο η άγνοια των δυνατοτήτων των αεροπορικών μέσων, θεωρήθηκε σαν μία σοβαρή παράλειψη, αδικαιολόγητη για το επίπεδο εκπαίδευσης και επαγγελματικής κατάρτισης των υπευθύνων.

Βλέπετε, αυτά συμβαίνουν και  ..."στις καλύτερες οικογένειες"

Ανιχνευτής

Ο νοσοκόμος ειδικών δυνάμεων..

Ρέιντζερς στο Αφγανιστάν  (Πηγή)

Η καταδρομική δύναμη αποβιβάσθηκε από τα ελικόπτερα μόλις αυτά πάτησαν στη Ζώνη Προσγείωσης (ΖΠ) και τα τμήματα, προωθήθηκαν για την κατάληψη του εχθρικού σταθμού διοίκησης που ήταν ο στόχος τους. 

Ξαφνικά, και ενώ το τμήμα εφόδου άρχιζε την προσβολή, ακούστηκε μια εκκωφαντική έκρηξη που την ακολούθησαν κραυγές αγωνίας και πόνου. "Επείγον! Χρειαζόμαστε νοσοκόμο εδώ!" Επαναλαμβανόταν συνεχώς  μια φωνή μέσα στον ασύρματο του δικτύου διοίκησης από μια διμοιρία, 300 μέτρα μακριά, εκεί που είχε συμβεί η έκρηξη.

Ο νοσοκόμος, έσπευσε με το σακίδιό του και πλησίασε τον πρώτο τραυματία, εκτελώντας μηχανικά όπως είχε μάθει, τον έλεγχο του τραύματος και κάνοντας νοερά την εκτίμησή του. Ήδη οι πρώτες βοήθειες είχαν δοθεί από συναδέλφους του και τις βρήκε ικανοποιητικές. Του είχαν κάνει αιμόσταση στο τραυματισμένο του πόδι, το αναπνευστικό του σύστημα δεν είχε πειραχτεί. Είχε όμως ανοικτό τραύμα στο στήθος και ο νοσοκόμος του "σφράγισε" την τρύπα με ειδικό επίδεσμο, συνεχίζοντας την εκτίμησή του για παραπέρα ενέργειες.

Δεν πέρασαν μερικά λεπτά και ξαφνικά, λίγα μέτρα πιο πέρα έσκασε μια άλλη εκρηκτική παγίδα, απελευθερώνοντας απότομα ένα μεγάλο σύννεφο καπνού και σκόνης  από τη γη, προκαλώντας έναν άλλο σοβαρό τραυματισμό. Η διμοιρία είχε πέσει επάνω σε παγιδευμένη περιοχή! Ο νοσοκόμος άφησε έναν στρατιώτη να προσέχει τον πρώτο τραυματία και έτρεξε στον δεύτερο.

Διαπίστωσε πολλαπλά τραύματα στο αριστερό πλευρό του σώματος του τραυματία. Η πρώτη εκτίμησή του ήταν ότι ο άτυχος στρατιώτης είχε χάσει το αριστερό του πόδι, το αριστερό του χέρι μέχρι τον ώμο και διαπίστωσε ότι είχε κοιλιακό τραύμα από το οποίο είχαν αποκαλυφθεί τα εσωτερικά του όργανα. Ο τραυματίας  με πρόσωπο γεμάτο αίματα, δεν ανταποκρινόταν αλλά ο νοσοκόμος προσπάθησε όσο μπορούσε για να σταματήσει την αιμορραγία και να βοηθήσει. 

Του έκανε κρικοθυρεοειδοτομή και του πέρασε έναν αεραγωγό για να μπορεί να αναπνέει. Δυστυχώς ο τραυματισμένος στρατιώτης μετά από δύο ανάσες, δεν ξανάδωσε σημεία ζωής.

Εκείνη τη στιγμή,  μια τρίτη εκρηκτική παγίδα έσκασε 10 μέτρα πιο πέρα προκαλώντας άλλο σοβαρό τραυματισμό. Ο νοσοκόμος κινήθηκε προς το μέρος του τραυματία για να διαπιστώσει ότι και τα δυο πόδια του είχαν κοπεί! Δεν είχε άλλους αιμοστατικούς επιδέσμους, στο σακίδιό του και έτσι προσπάθησε να ελέγξει την αιμορραγία πιέζοντας τις μηριαίες αρτηρίες.

Τότε κατέφθασε για βοήθεια και ένας διασώστης μάχης,  που συνόδευε για υποστήριξη, την καταδρομική δύναμη. Έβγαλε από τη συλλογή του αιμοστατικούς επιδέσμους και έσφιξαν μαζί τα κομμένα μέλη για να σταματήσουν την απώλεια αίματος. Ο τραυματίας άρχισε να έχει δύσπνοια και πνιγόταν. Αμέσως οι δύο νοσοκόμοι προχώρησαν σε κρικοθυρεοειδοτομή για να μπορέσουν να τον διασωληνώσουν και να βοηθήσουν την αναπνοή του.

 Τέταρτη εκρηκτική παγίδα έσκασε στα 5 μέτρα σκεπάζοντας τους νοσοκόμους με χώματα και αφήνοντας τους για κάποια δευτερόλεπτα ζαλισμένους και κουφούς, στο έδαφος. Μόλις συνήλθαν και αφού διαπίστωσαν ότι δεν είχαν τραυματιστεί οι ίδιοι, έμεινε ο διασώστης στον τρίτο τραυματία επισπεύδοντας την αεροδιακομιδή του, ενώ ο νοσοκόμος έτρεξε στον τέταρτο τραυματία της τελευταίας έκρηξης.

Δυστυχώς είχε χάσει και τα δυο του πόδια. Πάλι ο νοσοκόμος πίεσε με τα γόνατά του, τις μηριαίες αρτηρίες του νέου τραυματία ανεβαίνοντας επάνω του. Έψαξε για τη συλλογή πρώτων βοηθειών του τραυματισμένου, βρήκε έναν αιμοστατικό επίδεσμο (πάντα έπρεπε να υπάρχει ένας στη συλλογή). Φώναξε δυνατά σε έναν διπλανό κομάντο, ζητώντας του έναν ακόμη επίδεσμο. Ξεκίνησε να σφίγγει τα πόδια του τραυματία για να σταματήσει την αιμορραγία. Μόλις τελείωσε, έκανε μια γρήγορη εκτίμηση και κατέληξε στο συμπέρασμα της άμεσης αεροδιακομιδής.

Εκείνη την στιγμή έφτασαν 2 τραυματιοφορείς και πήραν τον τραυματία για να τον μεταφέρουν στο σημείο προσγείωσης του ελικοπτέρου. Ο νοσοκόμος, έκανε την σχετική αίτηση για 2 αεροδιακομιδές των τραυματιών που τους είχαν κοπεί τα πόδια.

Να ένα σενάριο για την αξιολόγηση εκπαίδευσης, στην τελική φάση  του σχολείου νοσοκόμων μάχης!  Μόνο που η παραπάνω ιστορία είναι πέρα για πέρα αληθινή!

Ήταν ο "Β" λόχος του 3ου τάγματος του αμερικανικού 75 συντάγματος των Ρέιντζερς. Κυνηγούσαν να συλλάβουν έναν οπλαρχηγό των Ταλιμπάν, που οι πληροφορίες τον έδιναν να βρίσκεται κρυμμένος  σε ένα καταυλισμό, εκεί. Περιμετρικά όμως οι αντάρτες  είχαν παγιδεύσει τον χώρο και βλέποντας τους καταδρομείς να πλησιάζουν, άρχισαν να ενεργοποιούν τις παγίδες, προσβάλλοντας ταυτόχρονα με πυρά. Ήταν μια ξαφνική, σφοδρή μάχη μικρής διάρκειας, όπως συμβαίνει σε τέτοιες περιπτώσεις στο Αφγανιστάν.

Το περιστατικό συνέβη τον Οκτώβριο του 2013, στην 18η, εκ περιτροπής αποστολή  του τάγματος στο Αφγανιστάν, από το 2001. Ο δεκανέας Άντερσον, κατετάγη στο στρατό το 2010 και δήλωσε για νοσοκόμος Ρέιντζερ, αφού είχε σπουδάσει τέτοιο αντικείμενο σαν πολίτης και του άρεσε ο τομέας περίθαλψης επειγόντων περιστατικών. Το 2012, ανέλαβε με την μονάδα την πρώτη του επιχειρησιακή αποστολή στο Αφγανιστάν.

Αναμένοντας το ελικόπτερο αεροδιακομιδής  στην ΖΠ, ο νοσοκόμος Άντερσον, έβλεπε και άλλους πιο ελαφρά τραυματισμένους, που όμως, είχαν τύχει της φροντίδας των άλλων συναδέλφων τους και αισθανόταν ικανοποίηση που τα μαθήματα πρώτων βοηθειών που είχαν κάνει στην επιχειρησιακή τους εκπαίδευση, είχαν πιάσει τόπο. Η μάχη είχε τελειώσει, έτσι ξαφνικά όπως είχε αρχίσει.

Το ελικόπτερο έφτασε μαζί με τον γιατρό, και έγινε η παραλαβή παράδοση των τραυματιών. Πολύ αργότερα, και αφού η μονάδα είχε επιστρέψει στη βάση της, ο δεκανέας Άντερσον, ανακηρύχθηκε σαν ο καλύτερος νοσοκόμος των δυνάμεων ειδικών επιχειρήσεων του 2013. Συνοπτικά, ο Άντερσον, μπήκε μέσα σε περιοχή παγιδευμένη με εκρηκτικά και χωρίς να σκεφτεί τον εαυτό του, διέτρεχε τον χώρο, προσπαθώντας να περιθάλψει τους 4 σοβαρά τραυματισμένους συναδέλφους του.

Όπως ανέφερε το ιστορικό:

" Η απόλυτη περιφρόνηση που έδειξε για την προσωπική του ασφάλεια, προσπαθώντας να προσφέρει τις υπηρεσίες του για την διάσωση των συναδέλφων του ήταν εκπληκτική και η προσπάθειά του να εφαρμόσει με επιδέξιο τρόπο περίπλοκες ιατρικές μεθόδους με ελάχιστο εξοπλισμό, απίστευτη. Ο δεκανέας Άντερσον, συνεισέφερε στη διάσωση της ζωής δύο καταδρομέων, συμπεριλαμβανομένου αυτού με αναπηρία και στα δύο κάτω άκρα,, τον οποίο κράτησε στη ζωή για 2 ώρες, αρνούμενος να τον αφήσει μέχρι την ώρα της αεροδιακομιδής του, παρά τον κίνδυνο που διέτρεχε,  σε εχθρικό περιβάλλον."

Πηγή